السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

717

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

فعلى كه موجب محو عنوان نماز نشود ، فعل قليل به شمار مىرود و موجب بطلان نماز نمىشود . برخى ، فعل كثير را به كار زيادى كه موالات ميان اجزاى نماز را برهم زند ، تعريف كرده‌اند . 6 بنابر هر دو تعريف ، صرف انجام دادن كار زياد در اثناى نماز ، بدون آنكه موجب محو صورت نماز و نيز فوت موالات شود ، از موضوع حكم خارج است ؛ ليكن برخى ، فعل كثير را به تكرار كارى خارج از جنس اعمال نماز ( ذكر ، دعا و مانند آن ) تعريف كرده‌اند . 7 بنابر اين تعريف ، عنوان فعل كثير موضوع احكام است ، هرچند موجب محو صورت نماز و نيز فوت موالات نشود . ظاهر كلمات برخى نيز همين است ؛ 8 ليكن برخى گفته‌اند : شايد مقصود از فعل كثير نزد اينان نيز همان كثرتى باشد كه موجب خروج انجام دهنده از عنوان نماز گزار و محو صورت نماز مىگردد . 9 از احكام آن در باب صلات سخن گفته‌اند . بدون شك فعل كثيرى كه از سنخ و جنس نماز است ، همچون ذكر و دعا در اثناى نماز ، ضررى به نماز نمىزند ؛ اما فعل كثير از غير سنخ نماز مانند گام برداشتن ، حركت دادن بدن و دستها در صورتى كه موجب محو صورت نماز گردد و نمازگزار را از عنوان نماز گزار خارج كند ، موجب بطلان نماز مىشود . همچنين است اگر موالات را برهم زند . 10 آيا فعل كثيرى كه فاقد دو ويژگى ياد شده باشد ، موجب بطلان نماز مىشود يا نه ؟ برخى تصريح به عدم بطلان كرده‌اند . 11 ظاهر كلام جمعى بطلان است . 12 آيا ارتكاب فعل كثير از روى سهو نيز موجب بطلان نماز مىشود يا نه ؟ در صورتى كه موجب محو صورت نماز گردد ، بسيارى آن را باطل كننده دانسته‌اند ؛ 13 اما چنانچه موجب فوت موالات گردد ، با حفظ صورت نماز ، نماز باطل نخواهد شد . 14 بسيارى از فقها بين از بين رفتن صورت نماز و از بين نرفتن آن و نيز بين فوت موالات و عدم آن تفصيل نداده‌اند و